Czym jest czerń?

Marcin Sierant
Marcin Sierant | 5 minut czytania

Bądź na bieżąco z nowościami z newslettera

check
Super!
Zapisaliśmy Cię na newsletter!
subscribe-decor

Czarny jaki jest, każdy widzi. A właściwie nie widzi. I do tego wcale taki nie jest. Jak drukować w kolorze czarnym i nie zwariować?

Kolor czarny jest zdradliwy. Wie o tym chyba każdy, kto próbował skompletować perfekcyjnie czarną garderobę (tylko po to, żeby okazało się, że kolor golfu znacznie różni się od koloru spodni). To także jeden z kolejnych punktów zaczepienia i pretekstów do marketingowych przepychanek producentów telewizorów. I wreszcie, przyczyna nieporozumień w drukarniach. Jak ich uniknąć? I czym różni się czarny od czarnego?

odcienie czerni
Popularne nazwy odcieni czerni spotykane przy zakupie ubrań i akcesoriów.

Zacznijmy od ustalenia, czym tak naprawdę jest czerń.

To najciemniejsza z barw. W teorii powstaje w wyniku całkowitej absorpcji (czyli pochłaniania) światła. Na przykład w czarnej dziurze, której pole grawitacyjne jest tak silne, że nic nie może jej opuścić. Łącznie ze światłem. Jednak ciała doskonale czarne w praktyce prawie nie występują. Uznajemy więc za czarne obiekty i miejsca, których koloru nie jesteśmy w stanie ustalić ze względu na zbyt małą ilość odbijanego światła.

Kolor czarny przysporzył swego czasu sporo problemów producentom i użytkownikom wyświetlaczy. Szczególnie ok. 15 lat temu, kiedy masowo przesiadaliśmy się z ekranów kineskopowych (CRT) na ciekłokrystaliczne (LCD). Jednym z powodów, dla których część grafików uparcie trzymała się ciężkich monitorów, które zajmowały całe biurko i ważyły pół tony, był właśnie sposób wyświetlania czarnego.

Ekran jest urządzeniem, które emituje światło. Ostatnio ustaliliśmy, jakie są tego konsekwencje. Wyświetlacze działają w przestrzeni kolorów RGB, w której mamy do czynienia z synteza addytywną i wszystkie barwy sumują się do bieli. Najlepszym sposobem na uzyskanie koloru czarnego jest więc wyłączenie podświetlenia. W przypadku monitorów LCD jest to po prostu niemożliwe – podświetlona jest cała powierzchnia wyświetlacza. Dlatego też na ekranach tego typu nie zobaczymy nigdy prawdziwego czarnego, a raczej ciemny szary.

Na szczęście technologia poszła do przodu i dziś możemy wyposażyć się w ekrany LED, w których możliwe jest punktowe podświetlenie, czy wreszcie OLED, w którym każdy piksel jest odrębnym źródłem światła i możemy wyłączyć pojedyncze punkty.

Z drukiem powinno być łatwiej, prawda? W końcu tu operujemy w przestrzeni barw CMYK, gdzie jednym z podstawowych kolorów jest czarny. Wystarczy po prostu ustawić wartość „K” na 100 proc. i gotowe.

Cóż. I tak i nie.

Czarny w przestrzeni CMYK możemy uzyskać na wiele sposobów. Jak ustaliliśmy wcześniej, jest to przestrzeń substraktywna, w której kolory sumują się do czerni. Oznacza to, że ustawiając wartości kolorów C, M i Y na 100 proc. teoretycznie też powinniśmy uzyskać czarny.

Tego akurat nie róbcie, ale nie uprzedzajmy faktów.

W druku także spotkamy się z zasadą „czarny czarnemu nierówny”. W drukarni najczęściej spotkacie się z dwoma odmianami tego koloru. „Zwykłym” czarnym i tzw. „Rich Black”. Także i u nas rozróżniamy dwa rodzaje czarnego. I używamy go w zależności od projektu i rodzaju wykończenia.

„Zwykły” czarny opisujemy w przestrzeni CMYK wartościami C = 0, M = 0, Y = 0 i K = 100. W przypadku Rich Black są to C = 60, M = 60, Y = 60, K = 100. Te wartości mogą różnić się w zależności od maszyny i w innych drukarniach możecie usłyszeć o liczbach z przedziału 40-70.

Dlaczego nie ustawić wszystkich wartości na 100 proc.? Powodów jest kilka. Przede wszystkim, szkoda tonera. A co za tym idzie, szkoda środowiska i szkoda pieniędzy. Rich Black o wartościach takich, jak wskazane powyżej, w zupełności wystarczy. Poza tym, im więcej koloru, tym dłużej schnąć będzie farba, a nasze wydruki będą zbyt ciężkie. W fizycznym tego słowa znaczeniu. To może nie być aż tak istotne przy druku cyfrowym, ale jest bardzo ważne przy offsecie.

Tak na marginesie, kolor o wszystkich wartościach CMYK ustawionych na 100 proc. nazywa się „Registration Black”. Używany jest w paserach – elementach graficznych służących do dokładnego nanoszenia obrazu drukowanego w to samo miejsce. A i to nie zawsze – niektóre drukarnie do tworzenia paserów stosują czarny o mniejszym nafarbieniu.

rich black
Porównanie koloru 100% czarnego i rich black w przestrzeni CMYK

Dlaczego rozróżniamy dwie wersje czarnego i do czego one służą?

„Zwykłego” czarnego używamy do drukowania małych czarnych elementów w standardzie Full Color. Takich, które mają cienkie krawędzie i wymagają precyzji i dużej ostrości. W tym właśnie kolorze wydrukujemy czarny tekst. Rich Black użyjemy do wydrukowania dużych czarnych powierzchni – np. wtedy, gdy zamawiasz czarne pudełko (jeśli chcesz mieć pewność, że będzie naprawdę czarne, rekomendujemy dodatkową folię matową).

Inaczej rzecz wygląda w przypadku pudełek Eco i Eco White. W tym wypadku drukujemy tylko w kolorze czarnym. Ze względu na specyfikację maszyny, z której korzystamy, jest to zawsze Rich Black. I wszystkie projekty z Kreatora zostaną zawsze automatycznie przekonwertowane do tego koloru.

Powyższe wytyczne dotyczą przede wszystkim projektów tworzonych na wykrojniku oraz plików zapisanych w przestrzeni CMYK. W przypadku korzystania z plików RGB w Kreatorze, odpowiednia konwersja czarnego dzieje się po stronie naszej aplikacji.

Jeśli korzystasz z plików CMYK, to wcale nie jest trudne. Wystarczy, że zapamiętasz:

Eco, Eco White – zawsze Rich Black:

C = 60%

M = 60%

Y = 60%

K = 100%

Full Color – czarny tekst:

C = 0%

M = 0%

Y = 0%

K = 100%

Full Color – duże, czarne elementy – Rich Black:

C = 60%

M = 60%

Y = 60%

K = 100%

Albo po prostu zapiszesz w zakładkach tę stronę :)

prosto

Decor

Zapisz się, żeby otrzymywać wskazówki dla e-commerce oraz newsy ze świata opakowań co dwa tygodnie

check
Super!
Zapisaliśmy Cię na newsletter!
Choose other country
Dziękujemy za pobranie!
Hej!

Nie odchodź z pustymi rękami. 

Mamy dla Ciebie DARMOWEGO E-BOOKA, z którym rozpoczniesz swoją przygodę w świecie opakowań.

Znajdziesz w nim:

– inspirujące przykłady designu opakowań
– cenne porady dotyczące projektowania opakowań
– praktyczne rekomendacje produktów


Niepoprawny adres e-mail